Op zoek naar Iman Dozy, voetballer, cricketer, erevoorzitter en nog veel meer

Op zoek naar Iman Dozy, voetballer, cricketer, erevoorzitter en nog veel meer

21 juli 2022 11:00


In het clubhuis van A.S.C. hangen de afbeeldingen van de zes erevoorzitters die A.S.C. rijk is. Eén van deze clubiconen is Iman Dozy.
Zondagmiddag 10 juli jl. was er een uitgelezen gelegenheid om meer over de persoon Iman Dozy te weten te komen, want op begraafplaats de Groenesteeg in Leiden, de laatste rustplaats van Iman, was een rondleiding georganiseerd met als titel: “Nederlands-Indië en de Groenesteeg”. En aangezien Dozy een band met Nederlands-Indië had, kwam ook zijn verhaal tijdens de rondleiding over de prachtige oude monumentale begraafplaats naar voren.

Iman Cornelis Dozy wordt in 1887 op Java geboren, waar z’n vader op dat moment als officier bij het Koninklijk Nederlands Indisch Leger (K.N.I.L.) is gestationeerd. Na enkele jaren verhuist de familie terug naar Nederland en vestigt zich in Zoeterwoude. Iman heeft een goed stel hersens en slaagt voor het toelatingsexamen van de H.B.S. Als beloning mag hij van z’n ouders lid worden van de “Leidsche Cricket- en Football Club Ajax”. We schrijven 10 mei 1899 en Iman is dan twaalf jaar. Hij heeft talent, want hij maakt al op z’n 14e (!) z’n debuut in het eerste van Ajax Leiden, het oudste Ajax! Daar kan Huib de Goeij dus nog een puntje aan zuigen.

Nadat hij de H.B.S. met succes heeft afgerond, gaat Iman in 1905 in Leiden rechten en letteren studeren. Maar behalve studeren, houdt hij zich ook intensief bezig met sporten: tennis, roeien, zwemmen, cricketen, maar vooral voetbal. In de zware Leidse klei achter Pomona bouwt Ajax Leiden de reputatie op van “championkillers”, want in het seizoen 1907-1908 moet H.V.V. (de “Groote Haagsche”) er met 3-0 aan geloven. In Den Haag zegeviert Ajax trouwens met 2-1. Het zijn in die tijd enorme prestaties! De krachtige blonde allrounder valt op bij z’n tegenstanders; zo toert hij met Haarlem door Duitsland, met H.F.C. door Engeland en met H.V.V. door Oostenrijk. Bij Ajax zal Iman zeven seizoenen in de hoofdmacht spelen en hij mist in die periode zegge en schrijve één wedstrijd!

Z’n kwaliteiten blijven ook bij de bobo’s van de Nederlandsche Voetbal Bond niet onopgemerkt. Hij wordt in 1907 geselecteerd voor het Nederlands Elftal en kan in dat jaar een viertal officiële interlands op z’n conto bijschrijven: 2x tegen Engeland en 2x tegen België. Tegen Engeland wordt Oranje getrakteerd op dikke nederlagen (8-1 en 12-2) en tegen de Rode Duivels wordt met wisselend succes opgetreden (3-1 winst en 2-1 verlies). Ondanks de matige resultaten lijkt Iman Dozy toch een vaste waarde te gaan worden voor Oranje.

Maar zover zal het niet komen, want als hij eind 1907 met goed gevolg z’n Indische ambtenaren-examen aflegt, kiest Iman in 1908 voor het avontuur in Insulinde. Hij vestigt zich als aspirant-controleur in Nederlands-Indië. Omdat hij in Indië een ernstige longziekte oploopt, is het sowieso gedaan met hoge voetbalaspiraties. In Nederlands-Indië leert Iman z’n eerste vrouw kennen en hij treedt, op ziekteverlof in Nederland, eind 1911 in Leiden met haar in het huwelijk. Een blijde gebeurtenis die hij in z’n leven overigens nog drie keer zal herhalen. Uit de vier huwelijken komen vier kinderen voort, van wie er één kort na de geboorte overlijdt.

Als tijdens de rondleiding van afgelopen zondag de trouwfoto van Iman met z’n bruid wordt getoond, zijn de aanwezige dames in de groep unaniem van mening dat Iman, zeker in z’n jonge jaren, het predikaat “mooie jongen” verdient. Dus hoe het komt dat z’n echtverbintenissen geen lang leven waren beschoren? Wie het weet, mag het zeggen, maar misschien dat Iman ook op liefdesgebied over de nodige talenten beschikte. Hij leidde in elk geval geen saai leven.

Terug in Nederland in 1925 is het tijd voor een ingrijpende verandering in z’n leven, een enorme carrièreswitch ditmaal, want Dozy besluit om tandheelkunde te gaan studeren in Utrecht. En ondanks (of misschien dankzij) de studietijd vindt hij ruimte om in 1927 het voorzitterschap van A.S.C. te gaan bekleden. Sportief gezien is A.S.C. inmiddels afgegleden naar de 2e klasse van de K.N.V.B. en ondanks z’n bestuurlijke inzet kan hij niet voorkomen dat A.S.C. in 1929 verder afzakt naar de 3e klasse. In 1930 legt hij, om privé redenen, het voorzitterschap van A.S.C. noodgedwongen neer.

In 1934 slaagt Iman voor z’n tandartsexamen en het jaar daarop vestigt hij zich als tandarts in Scheveningen. Dozy speelt in die jaren overigens nog wel regelmatig cricket bij Ajax, de cricketafdeling van A.S.C. In de loop van de jaren komt hij 175 x uit voor de hoofdmacht van Ajax Leiden en maakt hij ruim 2800 runs. Eén keer smaakt hij het voor een cricketer ultieme genoegen om een century (100 runs) bij elkaar te slaan! En ondanks het feit dat hij inmiddels als tandarts in Rotterdam gevestigd is, blijft hij toch trouw aan z’n oude cluppie uit Leiden. Iman hult zich regelmatig in de flanellen om met jeugdige hartstocht te cricketen en in 1952 leidt hij als captain Ajax naar een kampioenschap. In datzelfde jaar besluiten de leden van A.S.C. om hem, vanwege z’n grote verdiensten voor de club, tot erevoorzitter te bombarderen! Een zeer uitzonderlijke benoeming.

In 1957 overlijdt Iman Dozy op 70-jarige leeftijd op Palma de Mallorca. Hij wordt, onder meer in aanwezigheid van de bestuursleden van A.S.C., begraven op de Groenesteeg.

En dan sta je 65 jaar later op een zonnige zondagmiddag opeens zelf bij het graf van deze kleurrijke persoon, “Ajaxied in hart en nieren”, zoals hij het zelf eens beschreef. Een man die op sportgebied zeer ruim bedeeld was met talent. Bovendien een man die het avontuur niet schuwde en over de mogelijkheden en middelen beschikte om het roer drastisch om te kunnen gooien teneinde z’n leven inhoud en kleur te geven en z’n dromen te realiseren.

Alleen is er bij z’n graf op de Groenesteeg weinig van een eventuele “grandeur” terug te vinden. Een simpele platte grafsteen, een gietijzeren hekje, een stenen houder waar je een bloemetje of een kaars in zou kunnen zetten en slechts vijf letters die door de tand des tijds dermate verweerd zijn dat ze moeilijk te lezen zijn: D-O-Z-Y. Het familiegraf waarin, naast Iman, ook z’n moeder en zus zijn begraven.

Iman Dozy, voetballer, cricketer, erevoorzitter en nog veel meer is, hoe ironisch, door een bezoek aan een begraafplaats door het horen van zijn levensverhaal voor mij tot leven gekomen.

Met heel veel dank aan historicus Peter de Leeuw van de Groenesteeg voor de inspirerende rondleiding en het boeiende verhaal over deze markante persoonlijkheid. Iman Dozy, “onze” erevoorzitter!

dozy.jpg

Delen

voeg je eigen gadgets toe aan deze pagina!